Een grote techgigant wil weten hoe blinde en slechtziende mensen apps en websites als Booking en Airbnb gebruiken. Maar hoe faciliteer je onderzoek met een doelgroep die je niet standaard in je panel hebt? Midas Ploem Kempkes, junior accountmanager, deelt de praktische aanpak van Bureau Fris bij dit bijzondere project. Van werving via instituten tot de juiste lab-set-up, dit zijn de lessen voor onderzoeksbureaus die inclusief willen werken.
De uitdaging: onderzoek met elf blinde respondenten
Google wilde de gebruikservaring van blinde en slechtziende mensen onderzoeken. Specifiek ging het om navigatie in apps en websites zoals Booking, Airbnb, Funda en Expedia. Voor het onderzoeksbureau betekende dit testen met screenreaders, voice-overs en andere hulpmiddelen. Voor ons als facilitair partner betekende het een compleet nieuwe aanpak.
“Deze mensen hebben wij namelijk niet standaard in ons panel,” vertelt Midas. “We hebben een heel grote database met ruim 30.000 respondenten, maar blinde en slechtziende mensen zijn daarin blijkbaar ondervertegenwoordigd.”
“Ik kreeg dit project na ongeveer een maand werken hier. Tot dan had ik relatief simpele, eenvoudige projecten begeleid. Dit zou mijn eerste echt uitdagende project worden.”
Via-via werving: zo pakten we het aan
De werving vroeg om creativiteit. Paulien, onze directeur, kende iemand bij een instituut voor blinden en slechtzienden. Na een paar doorverwijzingen plaatste het instituut een oproep.
“Het uitzetten van de lijntjes, dat kostte even wat meer moeite. Het duurde daardoor wat langer dan reguliere werving, maar uiteindelijk hadden we succes: elf van de gevraagde twaalf respondenten meldden zich aan. Een keurige best effort.”
Praktische tips voor werving van mensen met een beperking:
- Start vroeg, reken op zo’n drie weken extra
- Zoek contact met relevante belangenorganisaties
- Werk met warme contacten en doorverwijzingen
- Wees transparant over wat je van respondenten vraagt
- Bied een best-effort in plaats van garanties
De technische setup: meer dan alleen een onderzoeksruimte
Voor dit onderzoek was onze standaard onderzoeksruimte niet voldoende. We regelden een complete lab-setup:
- Verschillende Windows-computers en MacBooks
- Android-telefoons en iPhones
- Opname- en vertaalapparatuur
- Software om alles tegelijk te laten draaien
- Screenreaders en voice-over mogelijkheden
“Het was een flinke puzzel om alle apparatuur op tijd geregeld te krijgen,” legt Midas uit. “Vooral omdat de communicatie via drie schakels liep: van de Amerikaanse eindklant, via een Engelse partner, naar ons.”
Persoonlijke begeleiding maakt het verschil
De respondenten kwamen uit heel Nederland. Midas: “Met een visuele beperking is navigeren in onbekend Amsterdam extra uitdagend.”
We losten dit praktisch op:
- Sommige respondenten haalden we op vanaf het station
- Anderen begeleidden we vanaf de taxistandplaats
- Een aantal kwam zelfstandig met behulp van onze routebeschrijving
- Op ons kantoor was altijd iemand beschikbaar voor begeleiding
“Ons kantoor is niet speciaal gebouwd voor mensen met een visuele beperking, maar ik was verrast hoe goed de respondenten zich door ons kantoor bewogen. Met de juiste begeleiding kom je een heel eind.”
Wat deze doelgroep zo waardevol maakt
Het meest opvallende vond Midas het enthousiasme van de respondenten: “Ze waren stuk voor stuk vriendelijk en welwillend. Allemaal zeiden ze achteraf dat ze graag aan toekomstige onderzoeken meedoen.”
Voor onderzoeksbureaus is dit belangrijk om te weten. Deze doelgroep:
- Is supergemotiveerd om mee te werken
- Geeft waardevolle inzichten die je anders mist
- Waardeert het enorm dat naar hen geluisterd wordt
- Heeft een lage no-show rate (niemand meldde zich af)
Midas: “Dat enthousiasme en die betrokkenheid gaven mij het gevoel dat het onderzoek niet alleen waardevol was voor ons en de klant, maar ook echt iets voor henzelf betekende.”
Praktische checklist voor inclusief onderzoek
Op basis van dit project ontwikkelden we deze checklist:
Werving (start 3-4 weken van tevoren)
[ ] Contact leggen met relevante instituten/belangenorganisaties
[ ] Duidelijke briefing maken over onderzoeksdoel
[ ] Extra tijd inplannen voor werving
[ ] Best-effort afspraken maken in plaats van garanties
Techniek en ruimte
[ ] Inventariseren welke hulpmiddelen nodig zijn
[ ] Extra apparatuur regelen (screenreaders, voice-over)
[ ] Onderzoeksruimte checken op toegankelijkheid
[ ] Testrun doen met alle apparatuur
Begeleiding op onderzoeksdag
[ ] Ophaalservice regelen vanaf OV/taxi
[ ] Extra tijd inplannen tussen sessies
[ ] Vaste begeleider aanwijzen voor de dag
[ ] Duidelijke routebeschrijving vooraf sturen
Communicatie
[ ] Regelmatige alignment-calls met alle partijen
[ ] Transparant zijn over mogelijkheden en beperkingen
[ ] Verwachtingen helder afstemmen
[ ] Flexibel blijven bij onverwachte situaties
Investering die zich terugbetaalt
Ja, onderzoek met mensen met een beperking kost extra tijd en aandacht. Reken op:
- Zo’n drie weken extra voor werving
- Circa 30% meer tijd per onderzoekssessie
- Extra budget voor apparatuur en begeleiding
- Meer coördinatie tussen verschillende partijen
Maar de waarde is enorm. Je krijgt inzichten die je anders mist. En je draagt bij aan inclusief onderzoek waarbij iedereen gehoord wordt.
Midas: “En dat is waar het om draait. Iedereen heeft het recht om zich gehoord te voelen. Deze relatief niche doelgroep wordt soms gewoon buiten beschouwing gelaten en dit soort onderzoeken geeft hen de kans om van zich te laten horen. Als sommige groepen structureel worden buitengesloten, vergroot dat de ongelijkheid. Inclusief onderzoek zorgt dat mensen met beperkingen ook worden meegenomen in die kennisontwikkeling.”
Wij faciliteren jouw inclusieve onderzoek
Bij Bureau Fris hebben we inmiddels ervaring met het faciliteren van onderzoek met verschillende doelgroepen met een beperking. Of het nu gaat om visuele beperkingen, fysieke uitdagingen of andere toegankelijkheidsvragen, we vinden een oplossing. Want iedereen verdient een stem…
Benieuwd hoe we jouw onderzoek toegankelijk kunnen maken? Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek over de mogelijkheden.
Midas Ploem-Kempkes is Junior Accountmanager bij Bureau Fris en specialiseert zich in het faciliteren van onderzoek met bijzondere doelgroepen.
